هشدار فوری مدیر «OpenAI» درباره آینده مشاغل «بی‌فایده»!

غزال زیاری: سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI اخیراً صحبت‌هایی جنجالی را درباره آینده کار در عصر هوش مصنوعی مطرح کرده که اظهارنظر او، موجی از انتقادها را به همراه داشته است.

صحبت‌های او در کنفرانس DevDay از نظر خیلی‌ها، توهین‌آمیز و نگران‌کننده بود و البته برخی دیگر هم معتقدند که آلتمن فقط واقعیت‌های ناخوشایندی را برزبان آورده که به ناکارآمدی مشاغل مدرن اشاره دارد.

تعریف کار واقعی از نظر آلتمن

آلتمن در گفت‌وگوی زنده با روان چونگ، بنیان‌گذار خبرنامه AI، ادعای بحث‌برانگیزی مطرح کرد و به این نکته اشاره کرد که اکثر مشاغلی که در عصر مدل‌های زبانی بزرگ از بین خواهند رفت، در واقع “کار واقعی” نبوده‌اند. او در پاسخ به سوالی فرضی مبنی بر اینکه اگر یک کشاورز از ۵۰ سال پیش دنیای امروز را می‌دید چه فکری می‌کرد، گفت: «آن کشاورز احتمالاً به کاری که من و شما انجام می‌دهیم نگاه می‌کرد و می‌گفت: این کار واقعی نیست.»

او در ادامه گفت: «همین موضوع باعث می‌شود که کمی کمتر نگران باشم؛ اما از طرف دیگر در مورد برخی مسائل هم نگران‌تر هستم. اگر شما کشاورز باشید، مشغول انجام کاری هستید که مردم واقعاً به آن نیاز دارند. این کار، یک کار واقعی است.»

بی احساس و خودخواه!

صحبت‌های او خیلی سریع در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شد، به‌صورت کلیپ منتشر گردید و موجی از انتقادها را به دنبال داشت؛ خیلی از کاربران این صحبت‌ها را “بی‌احساس” و “خودخواهانه” توصیف کردند و حتی عده‌ای فراتر از این رفته و صحبت‌های آلتمن را “آخرالزمانی” دانستند.

اما باید این نکته را در نظر داشت که آلتمن اولین کسی نیست که چنین نظری را مطرح می‌کند.

بیش از یک دهه پیش بود که دیوید گربر، انسان‌شناس فقید، در مقاله‌ای با عنوان “در باب پدیده مشاغل مزخرف” استدلال کرد که خیلی از مردم صادقانه می‌دانند و باور دارند که شغل‌شان بی‌فایده است. در آن زمان این مقاله به‌سرعت در فضای مجازی پخش شد و کتاب او در سال ۲۰۱۸ میلادی جزو یکی از کتاب‌های پرفروش گردید.

ادعای اصلی گربر این بود که بخش‌هایی از اقتصاد مدرن بر پایه بروکراسی بی‌هدف و تیک‌زدن چک‌لیست‌هایی بنا شده‌اند که هیچ ارزش اجتماعی ندارند. بعد از این صحبت‌ها قشر گسترده‌ای از افراد، از کارمندان ناراضی گرفته تا اندیشکده‌های سیاست‌گذاری، از این دیدگاه استقبال کردند. بنابراین اگرچه لحن آلتمن مغرورانه به نظر می‌رسید، اما ایده مطرح شده توسط او، بی‌سابقه نبوده است.

مردم اینطور فکر نمی‌کنند

داده‌ها نشان می‌دهد که دیدگاه‌های موجود از این نظریه پشتیبانی چندانی نمی‌کند. مطالعه‌ای در سال ۲۰۲۱ میلادی با اتکا به نظرسنجی به عمل آمده European Social نشان داد تنها حدود ۵ درصد از افراد احساس می‌کنند شغلشان بی‌فایده است. مطالعه مشابهی در آمریکا هم این رقم را حدود ۲۰ درصد گزارش کرد.

در هر دو مورد، پژوهشگران به این جمع بندی رسیدند که حس “بی‌معنایی شغلی” بیشتر ناشی از مدیریت ضعیف و فرهنگ کاری مسموم است تا ماهیت خودِ شغل. اگر رئیس شما از جمله مدیران ریزبین و افراطی باشد و گردش کاری تان به درستی انجام نشود، حتی کارهای ارزشمند هم ممکن است بی‌هدف به نظر برسند؛ اما این بدان معنا نیست که نقش و شغل شما باید حذف شود.

نکته مثبت این صحبت

البته اگر بخواهیم با مثبت اندیشی به صحبت‌های آلتمن نگاه کنیم، اظهارنظر او، نکات درستی هم دارد. اگرچه اکثر مشاغل “جعلی و بی فایده” نیستند، اما بسیاری از آنها در طول زمان لایه‌هایی از وظایف تکراری و خودکارشدنی به خود گرفته‌اند: مثلاً چک‌لیست‌های انطباق، گزارش‌هایی که کسی آنها را نمی‌خواند، ایمیل‌های حاوی خلاصه جلسات که می‌شد در یک گفت‌وگوی کوتاه خلاصه شود.

این همان “کارهای نمایشی” است که مدل‌های زبانی بزرگ در انجامش استادند. وقتی آلتمن می‌گوید که این مدل‌ها برخی وظایف را از بین می‌برند، بدین معنا نیست که لزوماً کل مشاغل را نابود خواهند کرد و فقط به همین نوع کارها اشاره دارد و از این منظر، شاید او چندان هم اشتباه نکند.

منبع: tomshardware

58321